Aktywności
Sześć dyscyplin i ponad trzydzieści aktywności, uczciwie podzielonych według poziomu trudności. Każdą prowadzi ktoś, kto ma uprawnienia, żeby robić to tutaj — a wymagane uprawnienia podajemy przy każdej aktywności.
Uprawnienia
To kwalifikacje zawodowe obowiązujące w tym regionie. Wypisujemy je w całości, żebyś mógł je sprawdzić, i dlatego, że różnica między przewodnikiem wysokogórskim a średniogórskim to nie biurokracja: to granica tego, dokąd wolno cię zabrać. W Polsce te progi wyglądają inaczej, więc warto porównać, zanim wybierzesz.
Guida Alpina — UVGAM, Unione Valdostana Guide di Alta Montagna, ustawa regionalna 7/1997 · IFMGA/UIAGM
Międzynarodowe uprawnienia przewodnika wysokogórskiego, w Polsce znane głównie pod skrótem IFMGA. Przewodnicy z Doliny Aosty są wpisani do rejestru UVGAM, a Société des Guides w Courmayeur, założone w 1850 roku, jest jedną z najstarszych organizacji przewodnickich na świecie.
Accompagnatore di Media Montagna — rejestr regionalny, ustawa regionalna 7/1997
Uprawnienia obejmują teren bez lodowców i odcinków wspinaczkowych: szlaki, rakiety śnieżne, obserwacja zwierząt. Kończą się tam, gdzie zaczyna się lina — i to nie jest formalność, tylko granica tego, dokąd wolno cię zabrać.
Associazione Valdostana Maestri di Sci — regionalny rejestr instruktorów narciarstwa, Ustawa Regionalna 44/1999
Każdy instruktor, którego bukujemy, posiada uznane kwalifikacje zawodowe i prawo do nauczania w ośrodku, w którym jeździsz na nartach. Instruktorzy są zatrudniani przez renomowane lokalne szkoły narciarskie i organizatorów wycieczek. Z wyprzedzeniem poinformujemy cię, z której szkoły pochodzi twój instruktor.
Guida ufficiale del Parco Nazionale Gran Paradiso
Przewodnicy akredytowani przez park, z prawem wstępu i wiedzą o tym, gdzie o świcie faktycznie stoją koziorożce.
Guida di rafting — Federazione Italiana Rafting
Uprawnienia federacyjne na wodę górską, odnawiane i przypisane do konkretnego odcinka rzeki.
Associazione Italiana Canyoning / uprawnienia przewodnickie
Kaniony wymagają osobnych uprawnień: sprzęt, technika liny i czytanie poziomu wody.
Maestro di mountain bike (AMIB) na szlakach; technicy Federazione Ciclistica Italiana na szosie
Technika jazdy, czytanie terenu i bezpieczeństwo na szlaku, a na szosie technicy federacji kolarskiej.
Pilota biposto — Federazione Italiana Volo Libero
Licencja tandemowa z wymaganym nalotem i ubezpieczeniem pasażera.
Skyway Monte Bianco — Funivie Monte Bianco S.p.A.
Bilet, nie aktywność z przewodnikiem: nie trzeba żadnych uprawnień, żeby wjechać.
Istruttore — Federazione Italiana Sport Equestri
Uprawnienia federacyjne, konie przyzwyczajone do gór i do stromego terenu.
Guida di pesca — zezwolenie regionalne Valle d’Aosta
Wody regionalne wymagają zezwolenia; przewodnik załatwia je razem z rezerwacją odcinka.
Operatore certificato ENAC — Ente Nazionale per l’Aviazione Civile
Loty komercyjne prowadzą wyłącznie operatorzy certyfikowani przez ENAC. Lądowania na lodowcu są dozwolone tam, gdzie zezwalają na to lądowiska ujęte w ustawie regionalnej 15/1988.
Zimowa podróż
Jedna dolina. Cztery masywy. Trzy kraje. Jeden karnet.
Ski Safari wziął się z prostej obserwacji: największym błędem jest tu zostać w jednym ośrodku na cały tydzień. Co rano instruktor ocenia śnieg, wiatr i światło na całej dolinie, wybiera ośrodek, który tego dnia daje najlepsze warunki, a kierowca dowozi cię od drzwi do drzwi. Codziennie jeździsz w innym ośrodku, a wieczorem wracasz do tego samego kominka.
Średniozaawansowany · 5–7 dni
Cała dolina na trasach. Wystarczy pewny równoległy skręt na czerwonej.
od 245 € za osobę, dziennie
Mieszany · 5–7 dni
Krótsze dni, szkoła narciarska rano, przekazanie opiekunce i długi lunch.
od 210 € za osobę, dziennie
Zaawansowany · 6–7 dni
Trzy kraje, warianty poza trasami i przewodnik wysokogórski przy każdym zjeździe.
od 320 € za osobę, dziennie
34 aktywności
Śnieg i lód
11 aktywności
Courmayeur · Cervinia · Pila · La Thuile · Monterosa Ski
Jeden instruktor, twoja grupa i regionalny karnet ważny na 838 km w 24 ośrodkach.
Instruktora dobieramy do narciarza, nie odwrotnie: ktoś z nieskończoną cierpliwością do pierwszego razu, ktoś od techniki dla kogoś, kto od trzech lat stoi w miejscu, albo trener z przeszłością zawodniczą, który przebuduje ci skręt od podstaw. Karnety, odbiór bez kolejki, dopasowanie butów i dowóz sprzętu pod drzwi załatwiamy przed twoim przyjazdem. Cervinia łączy się wyciągami z Zermatt, La Thuile z francuskim La Rosière, a do Pili wjeżdża się gondolą prosto z Aosty. Latem sezon trwa dalej nad Cervinią, na lodowcu Plateau Rosà na wysokości około 3 500 m: tylko rano, i sprawdza się to dzień wcześniej, nie miesiąc.
Monterosa Ski · Courmayeur · Cervinia
Monterosa jest jednym z najpoważniejszych terenów freeride’owych w Alpach Zachodnich.
Kuluary nad Gressoney i Alagną, długie zjazdy z Cresty i teren pod Mont Blanc, do którego wchodzi się dwadzieścia minut od wyciągu. Zjazd wybiera przewodnik rano, po komunikacie lawinowym i po tym, co widać na miejscu — nie dzień wcześniej. ARTVA, sonda i łopata są w cenie, tak samo jak ćwiczenie z nich przed pierwszym wyciągiem. Jeśli linia przekracza twoje umiejętności, powiemy ci to, i na to akurat nie ma negocjacji.
Monte Rosa · Ruitor · Valgrisenche
Jedyne miejsce w Alpach Zachodnich, gdzie heliskiing uprawia się legalnie i na poważną skalę.
We Francji jest zakazany, w Austrii dozwolony w jednym miejscu, w Szwajcarii ograniczony do wyznaczonych lądowisk. W Dolinie Aosty jest legalny i ma własne przepisy: lądowiska są wypisane w ustawie, trasy ustala regulamin, a prowadzą przewodnicy IFMGA. Typowy poranek to jeden do trzech podrzutów z podejściem na Ruitor albo na lodowce Valgrisenche. Termin wybiera się pod pogodę, nie pod kalendarz.
Valgrisenche · Rhêmes · Valpelline · Gran Paradiso
Ciche doliny, foki na nartach o świcie i schronisko na końcu dnia.
Od pierwszego wyjścia z fokami po trawers Gran Paradiso i klasyczne przejścia wiosenne. Uczymy chodzenia, oszczędzania sił i czytania stoku, a nie tylko prowadzimy. Rezerwujemy schroniska z półpensjonatem, przewozimy bagaże między etapami i na każdy dzień mamy wariant awaryjny. Wysokość i pogoda zmieniają plany częściej, niż się wydaje z domu.
Pila · Courmayeur · Champoluc
Snowpark w Pili, miękki śnieg w Champoluc i instruktorzy, którzy sami jeżdżą na desce.
Lekcje od pierwszego zjazdu po skoki i jazdę po railach w snowparku Pili, który jest najlepiej zrobionym parkiem w regionie i leży osiemnaście minut gondolą od centrum Aosty. Dla jeżdżących poza trasami na desce jeździ się w większości tych samych miejsc co na nartach, z tą różnicą, że w płaskich trawersach się nie sprawdza — mówimy o tym przed wyjazdem, nie w połowie kuluaru.
Cogne · Valpelline · Valtournenche · Valgrisenche
Cogne jest jedną ze światowych stolic lodu.
Lillaz, Patrì, Repentance — nazwy, które w środowisku wspinaczkowym nie wymagają tłumaczenia. Sprzęt, czekany i raki dajemy i dopasowujemy przed wyjściem. Dzień zaczyna się od podstaw na krótkiej ścianie, a dopiero potem idzie się na coś dłuższego. Warunki wybiera się rano: w styczniu lód zmienia się z tygodnia na tydzień.
Cogne · Gressoney · Rhêmes-Notre-Dame · Brusson
Osiemdziesiąt kilometrów tras w samym Cogne, po dnie doliny w parku narodowym.
Cogne ma jedne z najlepszych tras biegowych we Włoszech i gości na nich kadry narodowe. Lekcje dla zaczynających od zera, technika łyżwowa dla tych, którzy mają już swoje lata na nartach, i wypożyczalnia z dostawą pod dom. Rhêmes i Brusson są ciche i ładniejsze, kiedy w Cogne robi się tłoczno w ferie.
Valsavarenche · Cogne · Saint-Barthélemy
Najprostszy sposób, żeby wejść w zimową ciszę bez umiejętności narciarskich.
Nie trzeba umieć nic poza chodzeniem. Idzie się w miejsca, w które narciarze nie docierają: zasypane alpaże, tropy zwierząt i cisza, o którą w popularnych częściach Tatr zimą coraz trudniej. Wyjścia wieczorne przy czołówkach kończą się kolacją w schronisku. Rakiety i kije są w cenie.
Courmayeur (Val Vény) · Breuil-Cervinia · La Thuile · Pila
Husky, zaprzęg i dolina, która nagle robi się bardzo cicha.
Najpierw jedziesz jako pasażer, a jeśli wiek i grupa na to pozwalają, kończysz prowadząc zaprzęg samodzielnie. Dzieciom najbardziej podoba się moment przed startem, kiedy psy robią jedyny hałas tego dnia. Trasy prowadzą po dnie doliny, więc nie ma tu ekspozycji ani stromizn.
Cogne · Torgnon · Saint-Barthélemy
Rower na bardzo grubych oponach po ubitych trasach, z instruktorem.
Rowery elektryczne na oponach maggiorowanych, po ubitym śniegu, z instruktorem kolarstwa górskiego. Nie trzeba techniki: trzeba zgodzić się na to, żeby jechać wolno. Dobra alternatywa dla kogoś w rodzinie, kto nie jeździ na nartach i nie chce spędzić tygodnia w kawiarni.
Pila · Cogne · Torgnon · Chamois
Przygotowane tory saneczkowe, śnieżne place zabaw i nic do nauki.
Kilka ośrodków ma wydzielone tory saneczkowe i śnieżne place zabaw z opieką, oddzielone od tras narciarskich. To zwykle jest ten moment dnia, o którym dzieci opowiadają po powrocie, a nie lekcja narciarstwa. Sanki na miejscu.
Szlaki i szczyty
8 aktywności
Cała dolina
Od spaceru po dnie doliny po całodniowe wyjścia pod lodowce.
Trasę dobieramy do najsłabszej pary nóg w grupie, bo tak to działa naprawdę. Alpaże, jeziora, przełęcze i wioski walserskie, z lunchem w schronisku, jeśli chcesz. Przewodnik średniogórski ma uprawnienia na teren bez lodowca — wszystko powyżej prowadzi przewodnik wysokogórski, i to nie jest ta sama cena ani ten sam dzień.
Alta Via 1 i 2 · Tour du Mont Blanc · Tour du Monte Rosa
Wysokie szlaki doliny, w całości albo w kawałkach.
Alta Via 1 idzie pod czterotysięcznikami z Donnas do Courmayeur, Alta Via 2 prowadzi przez park narodowy. Oba da się przejść w całości albo pociąć na odcinki. Rezerwujemy schroniska z półpensjonatem, przewozimy bagaże między etapami i na każdy dzień zostawiamy wyjście awaryjne.
Valsavarenche · Schronisko Vittorio Emanuele II / Chabod
Jeden z najbardziej przystępnych czterotysięczników w Alpach i jedyny w całości włoski.
Podejście do schroniska po południu, kolacja o osiemnastej, wyjście po ciemku i lodowiec w linie. Nie trzeba wcześniejszego doświadczenia na lodowcu: raki, czekan i uprząż dajemy i ćwiczymy dzień wcześniej. Najczęstszym powodem, dla którego ludzie nie wchodzą, jest zbyt krótka i pośpieszna aklimatyzacja.
Mont Blanc · Monte Rosa · Grivola · Dent du Géant
Mont Blanc, czterotysięczniki Monte Rosa, Dent du Géant.
Każde wejście planujemy od uczciwej oceny twojej formy i podstaw technicznych, z dniami aklimatyzacyjnymi wpisanymi w program. O warunkach decyduje przewodnik. Rezerwujemy schroniska, wypożyczamy sprzęt i trzymamy w zapasie drugi termin, bo pogoda w wysokich górach nie negocjuje.
Valsavarenche · Valnontey · Rhêmes
Koziorożce, kozice i świstaki, z przewodnikiem parku i lunetą.
Park powstał w 1922 roku po to, żeby uratować koziorożca, którego w Alpach zostało wtedy kilkaset sztuk. Dziś jest ich tu kilka tysięcy i o świcie schodzą nisko. Idzie się wcześnie, z lunetą i z kimś, kto wie, na którym stoku stały wczoraj. Gwarancji nikt nie daje i nie powinien.
Courmayeur · Cogne · Gressoney
Trasy Tor des Géants na własnych warunkach, z kimś, kto zna teren.
Courmayeur jest metą Tor des Géants, więc szlaków do biegania jest tu więcej niż gdziekolwiek indziej w regionie. Wybieramy pętle pod twoją formę i pod wysokość, do której nie jesteś przyzwyczajony — bo z Polski przyjeżdża się z poziomu morza i pierwszy dzień na 2 000 m to inny bieg niż w Beskidach.
Punta Helbronner · Ruitor · Miage
Wejście na lodowiec w zespole linowym, bez wspinaczki i bez wcześniejszego doświadczenia.
Raki, uprząż i technika poruszania się w zespole linowym — wszystkiego uczymy na miejscu, na płaskim terenie, zanim wejdziemy na lód. Miage jest największym lodowcem gruzowym Włoch i wygląda inaczej niż wszystko, co znasz z Tatr. To dobry dzień przed próbą czterotysięcznika, i równie dobry, żeby odkryć, że czterotysięcznik cię nie interesuje.
Gressan · Saint-Pierre / Vetan · Challand-Saint-Victor · Champorcher
Konie przyzwyczajone do gór, stępa przez lasy nad doliną.
Przejażdżki stępa lasami i alpażami, z instruktorami federacyjnymi i końmi, które chodzą po stromym terenie na co dzień. Dla początkujących i dla dzieci, ale też dłuższe wyjazdy z lunchem, dla kogoś, kto siedzi w siodle pewnie.
Skała i pion
3 aktywności
Machaby (Arnad) · Ozein · Valle di Cogne · granit Mont Blanc
Machaby to jedna z najładniejszych ścian w całych Alpach, na zwartym gnejsie.
Od pierwszego kontaktu ze skałą po wielowyciągowe drogi na granicie Mont Blanc. Sprzęt dajemy, asekurację prowadzi przewodnik. W dolnej części doliny wspina się od marca do listopada, bo leży nisko i szybko schnie — to sezon dłuższy niż w Tatrach o dobre dwa miesiące.
Charvensod (Monte Emilius) · Courmayeur · Valtournenche · Gressoney
Ekspozycja bez wspinaczki, na stalowej linie i klamrach.
Uprząż, kask i zestaw do ferraty dajemy i sprawdzamy przed wejściem. Ferraty są w Polsce mało znane, a to najprostszy sposób, żeby stanąć w miejscu, do którego inaczej trzeba by się wspinać. Wybieramy drogę pod odporność na ekspozycję, a nie pod siłę ramion.
Val di Rhêmes · Valgrisenche · Cogne
Głazy w dnach dolin, materace i przewodnik do asekuracji.
Bloki rozsiane po dnach dolin, z materacami i przewodnikiem. Wspinaczka bez liny i bez ekspozycji, więc dobra na dzień, w którym pogoda wyżej nie pozwala wyjść, i dobra dla nastolatków, którzy mają za sobą ściankę.
Woda
4 aktywności
Dora Baltea — od Morgex po Villeneuve i Aymavilles
Dora Baltea niesie wodę z lodowca i płynie szybko.
Odcinki od spokojnych rodzinnych po mocniejsze w czerwcu, kiedy topnieje śnieg. Pianka, kask i sprzęt w cenie. Wiek minimalny zależy od odcinka i poziomu wody. Trzeba czuć się swobodnie w wodzie. Wymagania pływackie i odcinek ocenia instruktor, zależnie od aktywności i warunków danego dnia.
Chalamy (Champdepraz) · Pacoulla i Bouro (Fontainemore) · Pontboset
Zjazdy na linie, zjeżdżalnie i skoki w wąskich, zielonych kanionach.
Kaniony są tu wąskie, zielone i chłodne nawet w sierpniu. Pianka, kask i uprząż w cenie, zjazdy na linie prowadzi przewodnik. Są warianty rodzinne bez wysokich skoków i takie, w których skacze się z ośmiu metrów — mówimy, który jest który, zanim wejdziesz do wody.
Dora Baltea
Rzeka z bardzo bliska: deska pod klatką piersiową i płetwy.
Hydrospeed to pływanie po bystrzu z deską i w płetwach — ma się rzekę dziesięć centymetrów od twarzy. Kajak jest spokojniejszy i bardziej techniczny. Oba wymagają pewności w wodzie i oba zaczynają się od odprawy na brzegu, która nie jest formalnością.
Dopływy Dora Baltea · jeziora wysokogórskie
Pstrąg w dopływach i w jeziorach powyżej dwóch tysięcy metrów.
Zezwolenia regionalne i rezerwację odcinka załatwia przewodnik. Sprzęt można wypożyczyć na miejscu. Bardzo spokojny dzień, dobry dla kogoś, kto w grupie nie chce ani chodzić w górę, ani jeździć na rowerze.
Dwa koła
4 aktywności
Pila Bike Stadium · La Thuile · Torgnon
Pila gościła mistrzostwa świata i wozi rowery gondolą z centrum Aosty.
Pila ma trasy zjazdowe i enduro z dowozem gondolą, La Thuile ma zjazd po dawnej trasie Pucharu Świata, a Torgnon jest łagodniejszy i lepszy na początek. Wypożyczalnia, ochraniacze i instruktor w cenie. Trasy są oznaczone jak narciarskie, więc od razu wiadomo, w co się wchodzi.
Saint-Barthélemy · Cogne · Gressoney
Podjazd wyciągiem albo autem, zjazd szlakiem, który nie jest bike parkiem.
Szlaki, nie zbudowane trasy: kamień, korzenie i alpaże. Podwozimy pod górę autem albo wyciągiem, więc dzień jest zjazdowy, a nie kondycyjny. Wymaga pewnej techniki na trudnym terenie i mówimy wprost, kiedy dany szlak jest ponad to.
Aosta · winnice · dno doliny
Zamki, winnice i alpaże bez zadyszki.
Rowery elektryczne wyrównują różnicę formy w grupie, więc jedzie się razem, a nie w trzech falach. Trasy po dnie doliny między zamkami i winnicami, z przystankiem na degustację, jeśli chcesz. Dobre na dzień odpoczynku między dwoma mocnymi.
Gran San Bernardo · Piccolo San Bernardo · Cervinia · Pila
Przełęcze, dla których planuje się cały wyjazd.
Gran San Bernardo, Piccolo San Bernardo, podjazd do Cervinii i do Pili — podjazdy, które zna każdy, kto ogląda Giro. Samochód wsparcia technicznego, mechanik i pomoc na trasie, jeśli chcesz je mieć. Wypożyczamy szosówki albo przewozimy twoją.
Powietrze
4 aktywności
Aosta · Gressan · Valtournenche · Chamois
Start ze stoku, lądowanie na dnie doliny — pomiędzy po prostu lecisz.
Kilka kroków biegu i przestajesz dotykać ziemi. Nie trzeba żadnego przygotowania. Loty zimowe startują z nartami na nogach. Pilot ma licencję tandemową FIVL i ubezpieczenie pasażera, a termin dobiera się do warunków wiatrowych, nie do kalendarza.
Mont Blanc · Matterhorn · Monte Rosa · Gran Paradiso
Cztery masywy w jednym locie, z lądowaniem na lodowcu tam, gdzie wolno.
Lot nad Mont Blanc, Matterhornem, Monte Rosa i Gran Paradiso, z lądowaniem na lodowcu tam, gdzie pozwalają na to lądowiska ujęte w ustawie regionalnej 15/1988 — czyli powyżej 1 500 m i w wyznaczonych miejscach. Operator jest certyfikowany przez ENAC. Można to połączyć z toastem na śniegu albo z lunchem po wylądowaniu.
Dno doliny Aosty · podnóża Gran Paradiso
Start o świcie z dna doliny, z czterotysięcznikami dookoła.
Godzina w powietrzu, toast po wylądowaniu i powrót. Balon startuje o świcie, bo wtedy powietrze jest spokojne, więc to nie jest atrakcja na leniwy poranek. Terminy zimowe są najpewniejsze, bo pogoda jest wtedy stabilniejsza niż latem.
Courmayeur — z Pontal d’Entrèves na Punta Helbronner, 3 466 m
Obrotowe szklane kabiny na 3 466 m. Nie trzeba formy, nie ma wymówki.
Jedna z najbardziej efektownych kolei linowych na świecie: kabiny obracają się w czasie jazdy, na stacji pośredniej jest ogród botaniczny, a na Punta Helbronner taras z widokiem prosto na Mont Blanc, Matterhorn, Monte Rosa i Gran Paradiso. To bilet, nie aktywność z przewodnikiem, więc nie trzeba żadnych uprawnień. Rezerwujemy wejście na godzinę i łączymy z lunchem albo z wyjściem na lodowiec.
To normalny punkt wyjścia i właśnie po to jesteśmy. Powiedz szczerze, na jakim jesteś poziomie, a my powiemy, co ta dolina może ci dać — łącznie z rzeczami, które mogą ci jeszcze nie przyjść do głowy.